Nyugati pályaudvar- Węgry

 

Historia Nyugati pályaudvar w Budapeszcie sięga 1846 roku, kiedy to oddano do użytku linię kolejową Pest – Vác wraz z uruchomionym na jej potrzeby dworcem znajdującym się w północnej części stolicy Węgier. Ze stacji tory wiodły na zachód, zatem dworzec nazwano właśnie Zachodnim. Wzrastający ruch kolejowy dość prędko przerósł jednak oczekiwania projektantów, dlatego konieczna stała się budowa większego obiektu. Stary budynek, przypominający nieco swym wyglądem świątynię na greckim Akropolu, rozebrano, by obok zrealizować nową inwestycję. 

 

Projekt zlecono francuskiemu architektowi Augustowi de Sevres, który był członkiem renomowanego zespołu kierowanego przez samego Gustawa Eiffla. Jednak nie tylko nazwisko geniusza ówczesnej inżynierii sprawiło, że obserwujący prowadzoną w 1870 roku budowę fachowcy z całej Europy uznali  stalową konstrukcję obiektu za brawurowe ujarzmienie materii. Zachwyciła ich bowiem także sama struktura budynku, jej rozmach i zaproponowane w niej rozwiązania architektoniczne. Stację otwarto uroczyście w dniu 28 października 1877 roku. 

 

 

Nyugati pályaudvar jest dworcem czołowym z otwartą od strony torowisk dolną częścią hali peronowej. Szerokość środkowego gmachu wynosi 42 metry, długość 146 metrów, zaś wysokość  jego najwyższego punktu nieznacznie przekracza 25 metrów. 

 

Główna ściana hali peronowej jest bogato przeszklona, a jej boki otaczają budynki z wejściami, połączone u podstawy wspartym na arkadach daszkiem. Uwagę zwraca bogactwo rzeźb, detali i elementów dekoracyjnych, ale przede wszystkim kunszt wykonania konstrukcji stalowych. Dziś na Nyugati pályaudvar obsługiwane są głównie pociągi podmiejskie, regionalne i pospieszne. Częściowo teren obiektu zajmuje duże centrum handlowe West End City Center, mieszczące również hotel i restauracje. Podróżni mogą kontynuować jazdę za pośrednictwem znajdujących się koło dworca autobusów, tramwajów czy linii M3 budapeszteńskiego metra. W 2007 roku dworzec połączono nową linią z portem lotniczym Budapeszt Ferihegy, którą zrealizowano w ciągu ośmiu miesięcy. Dzięki temu podróż na lotnisko zajmuje tylko 25 minut, a połączenia realizowane są co godzinę. 

 

 

Miejscem niezwykłym dla miłośników kolei jest na pewno mieszcząca się na terenie dworca siedziba MÁV Nostalgia, czyli należącego do państwowych kolei muzeum. Stała wystawa ukazuje wiele eksponatów upamiętniających  koleje cesarstwa. Prawdziwą atrakcję dla wielbicieli transportu kolejowego stanowi natomiast możliwość odbycia podróży pociągami retro. Pięćdziesiąt zabytkowych pojazdów znajdujących się w zbiorach muzeum pozwala m.in. na organizowanie w sezonie codziennych wycieczek nad Balaton.

 

 

Ciekawostką z historii budapesztańskiego Nyugati pályaudvar jest fakt że 4 października 1962 roku wagon jednego z pociągów przebił szklaną fasadę dworca, wyjeżdżając na ulicę. Natomiast w roku 2011 budynek wykorzystano jako główną scenografię podczas realizacji filmu „Mission Impossible – Ghost Protocol”.

 

Od ponad 50 lat węgierscy urbaniści snują ambitne plany połączenia tunelami budapeszteńskich stacji kolejowych. Ogłoszono nawet konkurs na projekt nowej zabudowy okolic dworca Nyugati, w Internecie można już znaleźć wizualizacje proponowanych zmian. Niestety – przedsięwzięcie zakłada likwidację stacji (z wyjątkiem hali peronowej), przeniesienie ruchu pod ziemię oraz nową zabudowę na powierzchni. Na razie to tylko plany, ale w przypadku ich realizacji ten wielkiej urody obiekt przestanie istnieć. 

 

Wersja do druku Wersja do druku | Mapa witryny
© 2016 Całość praw autorskich - Antoni Bochen