Opole

Kolej Górnośląska  dotarła do Opola  w 1843 r. Wytyczenie jej trasy  przez miasto (a nie po jego obrzeżach jak zazwyczaj czyniono) zostało wymuszone ukształtowaniem terenu, biegiem Odry i zabudową. Pierwszy pociąg wjechał  na  wybudowany w tym samym roku opolski dworzec kolejowy. Rozwój miasta, a zwłaszcza śląskiej gospodarki  i rosnące w ślad za tym przewozy przyczyniły się  po ponad ćwierćwieczu (1869) do zbudowania nowego  dworca,  położonego  nieco na zachód od dotychczasowego. Wykorzystanie linii kolejowej i dworcowego budynku szybko przerosło oczekiwania, bo w roku 1890 postanowiono zastąpić go nowym, jeszcze większym, bardziej zdatnym do obsługi rozbudowywanych  terenów stacji i wydłużających się  odnóg do linii kolejowej. 

W 1898 r. rozpoczęto prace według projektu Paula Thoemera. Było to kosztowne przedsięwzięcie, ponieważ miały powstać dwa budynki dworcowe, połączone tunelami. Gmachy zostały wymurowane z czerwonej cegły, ozdobione elementami wykuwanymi z piaskowca. Ściany budynku mieszczącego  kasy biletowe pokryte zostały wewnątrz białą cegłą klinkierową i wyposażone w ozdobne elementy stolarki. Na dachach położono czarne dachówki. Stylowo  całość odpowiadała kanonom  niemieckiego neorenesansu. Jednak tym, co wyróżnia opolską stację do dziś na tle innych dworców w całej Europie jest układ peronów. Przebiegają one bowiem po dość ciasnym łuku, tworząc coś w rodzaju amfiteatru z pociągiem w roli głównej. 

Dworzec został otwarty w maju 1900 r. Dziesięć lat później przykryto daszkami perony, opierając je na artystycznie wykonanej, żeliwnej konstrukcji odlanej na kształt kolumn korynckich. Hol wejściowy dobudowano w roku 1926, zachowując architektoniczny styl otoczenia. Wraz z budową holu powstała  rozbudowana, podziemna część dworca. Cztery tunele umożliwiły komunikację pomiędzy wejściem a budynkiem mieszczącym kasy, przejście pomiędzy dwoma peronami, transport bagaży z budynku wejściowego do magazynu na pierwszym peronie (z windami towarowymi na końcach) oraz tunel pocztowy łączący peron pierwszy z gmachem poczty  znajdującym się  poza stacją. W roku 1938 na odcinku Opole-Wrocław, kursujący wówczas codziennie z Bytomia do Berlina SZT „Latający Ślązak” ustanowił rekord prędkości. Pokonywał bowiem ten odcinek ze średnią szybkością 126,1 km/godz., miejscami osiągając nawet 160 km/godz. 

Po II wojnie  światowej uległy pewnym zmianom zadania dworca, sposób funkcjonowania poczty i kierunki przepływu pasażerów. Dworzec stopniowo  ulegał degradacji. Pomimo ustawienia na przydworcowym skwerku  parowozu TKt 48 nie budził najlepszych skojarzeń. Wreszcie w  2013 r. rozpoczął się długo wyczekiwany remont budynku dworcowego Opole Główne. Prowadzone pod nadzorem konserwatorskim prace wydłużały się. Odsłonięto bowiem wiele ciekawych detali, przez lata zakrytych warstwami farb. Pierwotny wygląd  odzyskały np. kolorowe tarcze herbowe kilku niemieckich królestw, księstw i miast,  m.in.: Meklemburgii, Saksonii, Badenii-Wirtenbergii, Bawarii i Bremy. Odkryto też trzy pary zamurowanych drzwi, niegdyś  prowadzących do salonu  prasowego  i księgarni. Postarano się o zakup identycznych z odkrytymi pod tynkiem cegieł szkliwionych oraz płytek  na posadzkę w holu. Tunel łączący budynek wejściowy z głównym wyposażono w windy dla inwalidów. Wymienione zostały instalacje, przed dworcem powstał parking, a budynek wejściowy i stojący na skwerku parowóz zyskały iluminację. 

I jeszcze ciekawostka: na opolskim dworcu występuje interesujące zjawisko akustyczne: słowa wypowiadane przez osoby stojące pod łukiem przed rzędem kas są wyraźnie słyszane w drugim końcu holu. 

Wersja do druku Wersja do druku | Mapa witryny
© 2016 Całość praw autorskich - Antoni Bochen