Słowniczek - przydatne definicje

Cegła klinkierowa – otrzymywana przez wypalanie glin wapienno-żelazistych, wapienno-magnezjowych lub żelazistych w temperaturze około 1300°C, ale bez zeszkliwienia powierzchni. Klinkier jest materiałem budowlanym i drogowym, a jego właściwości zależą w dużej mierze od tlenku wapniowego w glinie.

 

Dach mansardowy – dach łamany, zbudowany z dwóch oddzielonych od siebie gzymsem powierzchni połaci dachowych. Dach mansardowy może być dachem dwu- lub czterospadowym. Nazwa pochodzi od nazwiska François Mansarta (1598-1666), francuskiego architekta okresu baroku, który spopularyzował to rozwiązanie konstrukcyjne i wykorzystał poddasze jako część użytkową.

 

Eklektyzm w architekturze – kierunek polegający na łączeniu w jednej budowli w sposób swobodny często niezgodnych ze sobą elementów wybranych z różnych stylów architektonicznych.

 

Historyzm w architekturze – jeden z nurtów w XIX-wiecznej architekturze polegający na naśladownictwie stylistyki minionych epok. Był kierunkiem nietwórczym i eklektycznym, cechującym się zaniechaniem dążenia do stworzenia stylu odpowiadającego aktualnym warunkom historyczno-społecznym i naśladowaniem przeszłych wielkich stylów w sztuce i architekturze.

 

Kandelabr – duży, ozdobny, kilkuramienny świecznik stojący. Popularny zwłaszcza w XVIII wieku, wykonywany z metalu, drewna, porcelany, niekiedy bogato dekorowany. Słynne kandelabry pochodziły z paryskiej pracowni Ph. Thomire'a z początku XIX wieku.

 

Kartusz – ozdobne obramowanie herbu, emblematu, monogramu, napisu lub malowidła, a także motyw ornamentowy w postaci ozdobnej tarczy. Od wczesnego renesansu stanowi jeden z najpopularniejszych motywów zdobniczych w architekturze.

 

Neorenesans – nurt w architekturze XIX-wiecznego historyzmu, nawiązujący formalnie do architektury renesansowej. Największe znaczenie osiągnął w latach 1870-1890. W stylu neorenesansowym wznoszono przede wszystkim obiekty użyteczności publicznej, takie jak: banki, ratusze, dworce czy szkoły, jak również wiele kamienic czynszowych.

 

Pilaster – ustawiony przy ścianie lub częściowo w nią wtopiony płaski filar, nieznacznie występujący przed lico ściany. Pełni on zarówno funkcję konstrukcyjną (podpora), jak też dekoracyjną (rozczłonkowuje ścianę).

 

Platerowanie – nakładanie na wyroby metalowe cienkich powłok z innych, bardziej szlachetnych metali, np. z aluminium na podłożu miedzi, stali niestopowej, niklu i jego stopów. Powłoki są nakładane najczęściej metodą walcowania na gorąco.

 

Podcień (podsienie) – pomieszczenie w dolnej części budynku, otwarte na zewnątrz, ograniczone słupkami lub filarami wzdłuż lica muru, nieprzekraczające dwóch kondygnacji. Podcienia stosuje się ze względu na przestrzenne ukształtowanie budowli oraz ze względów użytkowych.

 

Sgraffito – technika dekoracyjna malarstwa ściennego, polegająca na nakładaniu kolejnych, kolorowych warstw tynku lub kolorowych glin i na zeskrobywaniu fragmentów warstw wierzchnich. Poprzez odsłanianie warstw wcześniej nałożonych powstaje dwu- lub wielobarwny wzór.

 

Stiuk – materiał zdobniczy w postaci tynku szlachetnego, będący mieszaniną gipsu, wapienia i drobnego piasku lub pyłu marmurowego, łatwy do formowania, szybko twardniejący. Często barwiony na różne kolory, nakładany na podłoże (ściany i elementy architektoniczne), gładzony i polerowany po wyschnięciu.

 

Styl mauretański – styl w architekturze, rozwijający się od XII do XVIII wieku pod wpływem sztuki islamu, czerpiący wzory głównie z architektury Imperium Osmańskiego i mauretańskiej Andaluzji. W XIX wieku, na fali romantycznego zainteresowania Orientem, powstał styl neomauretański, zaliczany do nurtu historyzmu.

 

Sztukateria – ozdoby rzeźbiarskie typowe dla dekoracji wnętrz (m.in. stiuki, ornamenty, gzymsy wewnątrz pomieszczeń), wykonane z gipsu lub żywicy poliestrowej, często odlewane i montowane do podłoża (do ścian, sufitów).

 

Westybul – obszerny, reprezentacyjny przedpokój, przedsionek, hol przy wejściu do pałacu, rezydencji, budynku użyteczności publicznej itp., stanowiący połączenie głównego wejścia z innymi pomieszczeniami.

Wersja do druku Wersja do druku | Mapa witryny
© 2016 Całość praw autorskich - Antoni Bochen